date امروز : پنج شنبه ۰۷ مرداد ۱۴۰۰ مصادف با 2021-Jul-29 میلادی

منتشر شده در تاریخ 23 دسامبر 2018

سنجش آثار اقتصادی گردشگری (قسمت دوم)

امروزه کشورهای توسعه یافته که اتکای اقتصادی آن ها بر گردشگری است، جهانگردی را همچون نهادی در نظر می گیرند که میلیون ها بر هم کنش در آن صورت می گیرد. نهادی که ضمن برخورداری از دانش و اطلاعات انباشته شده به یکی از مؤلفه…

امروزه کشورهای توسعه یافته که اتکای اقتصادی آن ها بر گردشگری است، جهانگردی را همچون نهادی در نظر می گیرند که میلیون ها بر هم کنش در آن صورت می گیرد. نهادی که ضمن برخورداری از دانش و اطلاعات انباشته شده به یکی از مؤلفه های مهم تجارت بین المللی بدل گردیده است.

در سال های اخیر و به مدد علم اقتصاد، چگونگی هزینه کرد پول های خرج شده بابت گردشگری در مقصد مشخص می شود و به همین دلیل نیز هست که از جهانگردی به عنوان یک کالای صادراتی یاد می کنند. همچنان که ارزهای حاصل از گردشگری در اقتصاد یک کشور به گردش در می آید، میزان اثرگذاری آن نیز افزایش یافته و “ضریب تکاثر” درآمدی آن نیز محاسبه می شود.

به همین ترتیب نیز اثرات درآمدی حاصل از گردشگری، محاسبه و بخشی نیز از طریق مالیات از مشاغل مختلف کسر و به حساب درآمدی دولت، واریز می گردد.

بررسی ها نشان می دهد که درآمد سرانه و میزان مسافرت های انجام شده در یک کشور و تمایل انجام سفر در بین مردم یک کشور با میزان “محصول ناخالص ملی” همان کشور دارای همبستگی است. میزان این همبستگی کامل نیست اما از آنجا که میل به مسافرت تا اندازه زیادی پدیده فرهنگی و نه اقتصادی محسوب می شود، موقعیت و مکان یک کشور و میزان ثروت جامعه میزبان به آن بستگی خواهد داشت.

از آنجا که کشورهایی که معمولا دارای بالاترین GNP (میزان درآمد ملی سرانه) هستند، دارای میل بالایی به مسافرت نیز هستند، گردشگری در حکم اقتصاد مولد بوده و در نتیجه شهروندان این کشورها علاوه بر انجام مسافرت های گوناگون، دارای بیش ترین درآمدهای اقتصادی و بالاترین میزان امید به زندگی نیز هستند. این موضوع خود یکی از آثار غیرمستقیم گردشگری به حساب می آید که نمی توان به راحتی به رقم مشخصی در مورد درآمدهای حاصل از آن دست یافت.

بر همین اساس الگویی برای سنجش آثار اقتصادی گردشگری همراه مورد توجه بوده است که بتواند با بررسی آثار مستقیم و غیرمستقیم گردشگری، تحلیل جامعی بر در آمدهای آن داشته باشد.

در عین حال، تجزیه و تحلیل گردشگری تا اندازه زیادی به میزان اطمینان پذیری و اعتبار اعداد و ارقام ارائه شده بستگی دارد و بطور کلی چه این تحلیل ها از سوی بخش دولتی و یا خصوصی ارائه شود در مجموع متغیرهایی خواهند بود که احتمال بروز خطا در آن ها وجود دارد.

آمار و ارقام گردشگری معمولاً به صورت تعداد ورود و خروج گردشگران و چگونگی اقامت آن ها محاسبه می شود. به طور مشخص تعداد ورودی مسافرین بین المللی و پذیرایی از آن ها به صورت جداگانه و منفک از تعداد ورود و خروج مسافرین داخلی یک کشور (مسافرت های داخلی) در نظر گرفته می شود.

در این راستا داده های اقتصادی قابل ملاحظه ای از سوی سازمان های متولی گردآوری می شوند که در اختیار این سازمان ها باقی می مانند و معمولا نشر آن ها با سطوح دقت متفاوتی صورت می گیرد. به همین دلیل بسیاری از مطالعات اقتصادی کلان یا نتایج تحلیل های اقتصادی انجام شده از دقت کافی برخوردار نبوده و اینچنین است که بخش قابل توجهی از ایرادات و انتقادات مطرح شده در حوزه اقتصاد گردشگری به مبانی آماری آن باز می گردد و در نتیجه نتایج و تحلیل های آن را مغایر با هم نشان می دهد.

بر این اساس لازم است ضمن بررسی چارچوب های اقتصاد گردشگری با بررسی، تجزیه و تحلیل مفاهیم مرتبط با آن از جمله ضریب افزایش درآمد و ضریب افزایش اشتغال به رهیافت مناسبی در جهت بازشناسی قابلیت های سنجش آثار گردشگری در زمینه های مختلف اقتصادی پی برد و شرایط اقتصادی کشورها در ایجاد تحرک و سرمایه گذاری در امر جهانگردی را مورد مطالعه قرار داد.

دکتر فرید جواهرزاده – مشاور مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان خراسان رضوی

برای مطالعه قسمت اول این یادداشت با عنوان «سنجش آثار اقتصادی گردشگری (قسمت اول)» اینجا کلیک کنید.

دیدگاه بگذارید

avatar
  اشتراک  
اطلاع از

جدیدترین خبرها

طراحی شده توسط میثم رودکی - 30 آبان 1397